Chủ xe ô tô ở Việt Nam thường gặp hai loại bảo hiểm và hay nhầm lẫn giữa chúng. Hiểu đúng sẽ giúp bạn biết mình đang được bảo vệ tới đâu và nên bổ sung gì.
Bắt buộc và tự nguyện khác nhau thế nào?
Bảo hiểm trách nhiệm dân sự (TNDS) bắt buộc bồi thường thiệt hại mà bạn gây ra cho người khác — người bị thương, xe và tài sản bị hư hỏng. Đây là giấy tờ buộc phải có khi lưu hành, thiếu sẽ bị xử phạt. Mức trách nhiệm và mức phí do Nhà nước quy định thống nhất cho mọi doanh nghiệp bảo hiểm, nên mua ở đâu cũng cùng một giá; phí thuộc nhóm thấp nhất trong các loại bảo hiểm xe.
Bảo hiểm vật chất xe (thân vỏ) là tự nguyện, bồi thường thiệt hại cho chính chiếc xe của bạn do va chạm, lật đổ, cháy, mất cắp toàn bộ xe và các rủi ro khác theo quy tắc. Đây mới là loại bảo hiểm quyết định bạn có phải bỏ tiền túi sửa xe hay không.
Nói ngắn gọn: TNDS lo cho người khác, vật chất xe lo cho bạn. Hai loại không thay thế nhau.
Phí bảo hiểm vật chất xe được tính thế nào?
Công thức cơ bản: Phí = Giá trị xe tham gia bảo hiểm × Tỷ lệ phí.
Giá trị xe thì bạn biết, nên điều cần hiểu là tỷ lệ phí được quyết định bởi những gì:
- Mục đích sử dụng. Xe gia đình có tỷ lệ thấp nhất. Xe kinh doanh vận tải, xe chạy dịch vụ công nghệ có tỷ lệ cao hơn đáng kể vì tần suất lăn bánh lớn.
- Năm sản xuất. Xe càng cũ, tỷ lệ phí càng cao do chi phí sửa chữa và rủi ro hỏng hóc tăng.
- Lịch sử tổn thất. Năm trước không có yêu cầu bồi thường thường được giảm phí khi tái tục.
- Mức khấu trừ. Chọn mức khấu trừ cao hơn (phần bạn tự chịu mỗi vụ) sẽ giảm phí.
Tỷ lệ phí cụ thể lấy theo biểu phí Bảo Việt đang áp dụng cho nhóm xe của bạn — gửi ảnh đăng ký xe và cho biết mục đích sử dụng là nhận được con số chính xác, kèm phần phí của từng điều khoản bổ sung tách riêng.
Lưu ý về giá trị khai báo: khai thấp hơn giá trị thực để giảm phí là sai lầm phổ biến. Khi xảy ra tổn thất, Bảo Việt áp dụng nguyên tắc bồi thường theo tỷ lệ — khai 70% giá trị thì chỉ được bồi thường 70% thiệt hại.
Bốn điều khoản bổ sung đáng cân nhắc
1. Bảo hiểm thuỷ kích
Chi trả thiệt hại động cơ khi xe bị nước vào. Đại tu hoặc thay động cơ là một trong những khoản sửa chữa tốn kém nhất với ô tô, trong khi phần phí cộng thêm cho điều khoản này nhỏ hơn hẳn. Với xe chạy ở Hà Nội, TP.HCM hoặc các tỉnh miền Trung, đây là điều khoản nên có.
Lưu ý quan trọng: nếu xe đã chết máy trong vùng ngập mà bạn cố khởi động lại, thiệt hại do hành vi đó thường bị loại trừ.
2. Lựa chọn gara chính hãng
Không có điều khoản này, Bảo Việt chỉ định gara trong hệ thống liên kết. Với xe còn trong thời gian bảo hành của hãng, sửa ngoài chính hãng có thể ảnh hưởng tới chính sách bảo hành. Điều khoản này cho phép bạn đưa xe về xưởng dịch vụ uỷ quyền.
3. Mất cắp bộ phận
Bồi thường gương, logo, bánh xe, camera và các bộ phận bị lấy cắp. Không có điều khoản này, bảo hiểm cơ bản chỉ chi trả khi mất toàn bộ xe.
4. Không khấu hao vật tư thay mới
Mặc định, khi thay phụ tùng mới cho xe cũ, Bảo Việt tính khấu hao phần chênh lệch giá trị. Điều khoản này bỏ phần khấu hao đó, bạn được thay mới hoàn toàn.
Khi xảy ra va chạm, làm theo thứ tự này
- Dừng xe an toàn, bật đèn cảnh báo. Nếu có người bị thương, ưu tiên cấp cứu trước mọi thủ tục.
- Giữ nguyên hiện trường và chụp ảnh. Chụp toàn cảnh có biển số cả hai xe, vị trí trên đường, rồi chụp cận các điểm va chạm từ nhiều góc.
- Gọi hotline bảo hiểm ngay tại hiện trường. Đây là bước quyết định. Giám định viên sẽ hướng dẫn hoặc tới trực tiếp với các vụ lớn.
- Báo công an nếu có người bị thương, tranh chấp lỗi hoặc thiệt hại lớn. Biên bản của cơ quan chức năng là chứng từ quan trọng trong hồ sơ.
- Chỉ đưa xe về gara sau khi đã được hướng dẫn. Tự ý sửa trước khi giám định là lý do từ chối bồi thường phổ biến nhất.
Những trường hợp không được bồi thường
Dù có bảo hiểm vật chất đầy đủ, các tình huống sau thường bị loại trừ:
- Lái xe không có giấy phép hợp lệ hoặc giấy phép không phù hợp loại xe
- Nồng độ cồn, chất kích thích vượt mức quy định
- Xe chở quá tải trọng, quá số người theo thiết kế
- Đua xe trái phép, sử dụng xe vào mục đích phi pháp
- Hao mòn tự nhiên, hỏng hóc do lỗi kỹ thuật của xe
- Thiệt hại về hàng hoá, tài sản chở trên xe
Nếu bạn đang chuẩn bị mua hoặc tái tục bảo hiểm xe, hãy gửi cho chúng tôi ảnh đăng ký xe và thông tin mục đích sử dụng. Chúng tôi sẽ gửi lại bảng phí kèm gợi ý nên ghép điều khoản nào cho đúng với cách bạn dùng xe — thay vì bán trọn gói tất cả.
